Tekst kapitein Saminna van den Bulk
Foto sergeant Jasper Verolme

Wat leer je tijdens de Mission Qualification Training?

De jaarlijkse Mission Qualification Training (MQT) is dé opleiding die vliegers en loadmasters kwalificeert voor missies. Welke vaardigheden moeten de crewleden beheersen voor ze uitvliegen voor inzet? Een kijkje achter de schermen bij de MQT van 300 squadron.

Eenmaal van de vlieger- of loadmasteropleiding bezit de luchtmachter  een goedgevulde gereedschapskist. Maar voor je daarmee écht aan de slag kunt, is kennis van elk stuk gereedschap in de kist essentieel. Wekenlang oefenden 2 loadmasters en 2 vliegers daarom boven Nederland om de opleiding en daarmee de felbegeerde squadronbadge te behalen. Wapeninstructeur kapitein Robbert: “Tijdens de MQT komt alles bij elkaar, zowel qua theorie als uiteraard de praktijk. We maken de vliegers en loadmasters gereed voor missies.”

De deelnemers van de MQT: 2 vliegers, 2 loadmasters en instructeur Robbert.

Welke vaardigheden moeten de deelnemers beheersen voordat ze ‘in het echt’ mogen opereren? Kapitein Robbert zet het uiteen. Vlieger tweede luitenant Chiljon (31) en loadmaster sergeant Bert (26) delen daarbij hun ervaringen.

Kennis en ervaring met de systemen

“Het is aan de deelnemers om alle systemen in de heli te leren beheersen”, vertelt Robbert. “Denk aan radio’s bedienen en zelfbeschermingsmiddelen die we kunnen afvuren. Het schieten beoefenen we op ranges. Ook kijken we naar de ‘Rules of Engagement’ (randvoorwaardelijke regels bij militair optreden, red.) en hoe te handelen, zowel in theorie als in praktijk.”

Vlieger Chiljon: “Vliegen kan je civiel ook leren: gewoon van A naar B. De MQT onderscheidt zich op het militaire vlak. Je leert de limieten van je kist kennen.”

Volgens tweede luitenant Chiljon (links) leer je tijdens de MQT hoe je ‘militair’ moet vliegen.

Trooping

“Met de Cougar vervoeren we regelmatig eenheden; daarmee moet je leren omgaan”, legt Robbert uit. “Dat begint met ogenschijnlijk simpele vaardigheden: je moet niet óp de troepen landen. Dat is makkelijker gezegd dan gedaan met een brown out (landing waarbij een stofwolk opstuift, red.), in de duisternis of met gecamoufleerde militairen op de grond. We trainen de deelnemers om te landen in dit soort uitzonderlijke situaties, zodat de grondeenheden zo snel mogelijk in en uit de heli kunnen.”

De instructeur vervolgt: “Daarnaast is het van groot belang dat de deelnemers leren schakelen met de troepen op de grond. Wat als de eenheden op de grond aangevallen worden, hoe kan je hen dan beschermen? En wat te doen in het geval van evacuatie van gewonden?”

Numansdorp bij duisternis. Als onderdeel van de eindoefening pikt de crew militairen van 11 Luchtmobiele Brigade op.

Lading en vliegprestatie

De deelnemers trainen met in- en externe ladingen. “Wat kun je ermee en wat betekent het meenemen van deze bagage voor je vliegprestatie? Het gewicht beïnvloedt elke vliegbeweging”, vertelt Robbert. Loadmaster Bert vult hem aan: “Je voelt en ervaart écht wat elke lading doet met je toestel.”

Voor loadmaster Bert is vliegen met in- en externe ladingen een belangrijke les.

Planning

Belangrijk onderdeel van de opleiding is het zogenoemde cell-planningsproces. Een les die de deelnemers nog niet eerder kregen. Robbert: “Alles wat je in de vlucht kan tegenkomen, moet uitgedacht worden zodat je antwoord hebt op de vraag ‘wat als?’. Dat begint uiteraard met de theorie van het planningsproces, maar een missie op papier is heel anders dan ervaren wat er gebeurt in 3D. Pas dan gaat de theorie leven. Daar begeleiden we ze bij. We zeggen niet: ‘Plan die missie, succes ermee’. De crews worden bijgestaan door een ervaren gezagvoerder. Zo bouwen we naar zelfstandigheid toe.”

Dat beaamt Bert. “Als cell-commandant ben jij opeens degene die de dienst uitmaakt. Ik was er niet aan gewend om mensen zo direct aan te sturen. Daarvan heb ik veel geleerd.”

Chiljon verwijst naar een multi type-training met 301 en 298 Squadron: “Dat zijn heel andere eenheden met een heel andere kist. Bij de Apache ligt de focus van de cell-planning bijvoorbeeld veel meer op het tactische, het aanvallende. Wij kijken meer naar zelfverdediging.” Bert vult aan: “Zo heeft ieder zijn eigen werkwijze. Door samen te oefenen, raak je goed op elkaar ingespeeld.”

Wapeninstructeur kapitein-vlieger Robbert: “Een missie op papier is heel anders dan ervaren wat er gebeurt in 3D.”

Van simpel naar complex

“Afhankelijk van het niveau gebruiken we onze ‘draaiknoppen’ om de complexiteit te beïnvloeden”, duidt instructeur Robbert. “Alle oefeningen vinden eerst bij dag en daarna bij nacht plaats. Ook vliegen we met tijdsdruk, grondtroepen, meerdere Cougars en andere helikoptertypes. De deelnemers krijgen te maken met vlieg- en vuurdeconflictie (je vliegend of vurend uit het conflict bewegen, red.) en plannen die volledig op de schop moeten door veranderde dreiging. Naarmate de opleiding vordert, wordt het steeds dynamischer.”

Volgens Bert bouw je een ‘rugzak’ aan ervaring op, doordat het niveau stapsgewijs omhoog gaat. De dynamiek prikkelt, vindt Chiljon. “Waar je single ship (met 1 toestel, red.) begint, schakel je daarna al snel met troepen en krijg je te maken met onverwachte wendingen in dreiging. Dat alles is helemaal nieuw, maar wordt snel normaal naarmate je meer traint. Je leert ermee omgaan en ondervindt wat het met je doet.”

De complexiteit van de training wordt opgevoerd door eerst bij dag en later bij nacht te opereren.

Competenties

Aan onder andere Robbert een oordeel te vellen over de deelnemers. “Op het beoordelingsformulier komen verschillende competenties aan bod zoals coöperatie, leiderschap, situational awareness, besluitvorming en algemene kennis. Een hele set aan vaardigheden die je moet beheersen om dit werk te kunnen doen.”

Mentaal word je harder, volgens Bert. “Nee, je kunt echt niet alles trainen wat je in de toekomst tijdens een operatie tegenkomt. Maar je kan wel leren hoe je met het onverwachte moet omgaan.” Chiljon herkent dat. “Tijdens een missie weet je niet wat er gaat gebeuren. Het brengt een gezonde spanning met zich mee die je hier tijdens de trainingen al ervaart. Je wordt er scherper van. Ook merk ik dat ik steeds zekerder word, ook in optreden met ons team.”

Met het onverwachte leren omgaan, is een belangrijke competentie om te trainen.

Samenwerken

Waar de deelnemers in voorgaande opleidingen vooral op zichzelf waren aangewezen, wordt de strijd nu gewonnen met het team. “Je leert echt vertrouwen op je collega’s”, vertelt Bert. “Alle rangen vallen weg, samen moet je het doen. Je maakt samen het plan, gaat samen de missie in en dealt samen met datgene waarmee je te maken krijgt tijdens de vlucht. Zo werk naar uitzendgereedheid toe.” Chiljon: “In de MQT word je een ‘complete’ vlieger of loadmaster.”

Goed samenwerken tijdens een missie is uiterst belangrijk. “Alle rangen vallen weg, je moet het samen doen”, weet loadmaster Bert inmiddels.