04

Dit artikel hoort bij: de Vliegende Hollander 03 | 2021

Oude DAF maakt plaats voor sterke Scania

Tekst André Twigt
Foto sergeant Cinthia Nijssen; foto boven: Defensie

Kwaliteit uit Zweden

Naast vernieuwing van de luchtvloot krijgt ook het wagenpark een fikse impuls. De Scania Gryphus gaat alle DAF-vrachtwagens vervangen. De reus uit Zweden komt geen dag te vroeg, want veel oud materieel zit al meer dan dertig jaar in de bewapening en is gewoon op. Inmiddels rijdt ongeveer een kwart van de 259 Scania’s al rond, de rest volgt de komende maanden.

De vernieuwing maakt deel uit van een meerjarig, krijgsmachtbreed vervangingsproject dat ongeveer drieduizend Scania’s Gryphus omvat. Daarvan is het overgrote deel bestemd voor de landmacht. De standaard 8x8 versie telt vier aangedreven assen, wat een hoge terreinvaardigheid oplevert. “Als enige wil de luchtmacht niet met alle voertuigen off-road gaan rijden”, vertelt projectofficier majoor Désirée Borsboom. “68 trucks zijn daarom van de lichtere, drie-assige ‘low operational’ AF-versie. Die is goedkoper, kleiner en minder operationeel inzetbaar.”

De werkplaats van 930 Squadron op Gilze-Rijen voldoet als eerste van de krijgsmacht aan alle strenge normen die Scania aan werkruimten stelt.

‘De komst van het nieuwe materieel is een zegening’

Andere wereld

De AF-versie (Air Force) wordt alleen bij de luchtmacht ingevoerd. De vier-assers die binnenkort het vliegende krijgsmachtdeel instromen, zijn vooral bedoeld voor oefeningen en ernstinzet. Daarvoor kunnen de Scania’s worden voorzien van een gepantserde cabine. Dit materieel is volgens Borsboom in de verwerving uiteraard meegenomen.

De komst van de nieuwe wagens is voor velen een zegening. Een groot deel van het huidige wagenpark loopt op haar laatste benen, vertoont kuren of is domweg niet meer inzetbaar. “Voor de chauffeurs is het alsof ze in een andere wereld zijn beland”, vertelt logistiek specialist Frans van Oers. “Zij zijn razend enthousiast. Zeker wanneer je al langer in de transportwereld van de luchtmacht meedraait, is de verandering groot. Alleen al het motorvermogen van zo’n Scania: 450 pk. Tweemaal zoveel als van de oude viertonners.”

Leidend in het vervangingsproject zijn majoor Désirée Borsboom en logistiek specialist Frans van Oers.

IJsbestrijding

De low operational (LO) uitvoering mag dan iets kleiner zijn dan de reguliere 8x8-versie, hij beschikt over hetzelfde laadvermogen namelijk tien ton. Daarmee is ook de lichtere versie in staat een beladen 20 ft container te vervoeren. De LO’s stromen in bij de motorpools van de vliegbases. 26 voertuigen uit deze groep kunnen in voorkomend geval worden ingezet bij ijsbestrijding op start- en rolbanen. Zij beschikken namelijk over de mogelijkheid aan de voorzijde van het voertuig een hydraulisch bedienbaar dozerblad aan te sluiten. Tijdens de recente korte – maar krachtige – vorstperiode werden voor het ijsvrij maken nog de oude vertrouwde DAF tientonners ingezet, aldus Van Oers.

De expert kijkt uit naar de komende batch, die onder meer bestaat uit wagens in de cargo-uitvoering (met huif). In het vat zitten verder de versies met medische en werkplaatscontainers en de wagens voor personenvervoer, evenals de commando en control-versie.

Uitgifte van nieuw materieel is in handen van de Defensie Uitgifte Organisatie in Stroe. Naast boordgereedschap en een brandblusser behoort ook een eenvoudige jerrycan tot de standaarduitrusting van de Gryphus.

De dagelijkse inzetbaarheid moet op 95% liggen

Dealers

De komst van de nieuwe vrachtwagens gaat samen met een gedurfd onderhoudsconcept. Scania en Defensie kwamen overeen dat de dagelijkse inzetbaarheid op 95% moet liggen. Dit getal is hoog, maar zeker haalbaar, verwacht Borsboom. De voertuigen zijn nieuw, waardoor grote reparaties de komende jaren zo goed als uit te sluiten zijn. Daarbij heeft Scania in Europa een uitgebreid dealernetwerk. Dat maakt het mogelijk om defect materieel makkelijk bij een beschikbare garage aan te bieden.

Het projectteam kijkt reikhalzend uit naar de komende luchtmacht-oefening in Zweden van de Nationale Datalink Management Cel. Bij die gelegenheid gaan ook de vrachtwagens mee en dat is prima om te bekijken of de lijntjes met Scania qua service en dienstverlening goed werken.

Onder toezicht van Scania doen technici van de luchtmacht ervaring op met onderhoud en reparatie. Onder vredesomstandigheden is de fabrikant verantwoordelijk voor de instandhouding.

Verantwoordelijk

Onder bezielende leiding van hoofd mechanica bij 930 Squadron kapitein Jan Willem Slob wordt een beperkt deel van het Gryphus wagenpark in gebouw 830 op Gilze-Rijen onderhouden. De militaire sleutelaars moeten immers kennis en ervaring blijven opbouwen. Want bij oefening en uitzending in landen waarin Scania niet actief is, zijn zij verantwoordelijk voor de instandhouding. Het overgrote deel van de wagens is voor onderhoud en reparatie ondergebracht bij het landelijke dealernetwerk van Scania. Slob: “Ook bij problemen en vragen tijdens inzet en oefening worden we gesteund door de helpdesk van Scania. De fabrikant doet er alles aan een goede partner te zijn. Ik denk wel dat we er samen uitkomen.”

Foto onder: Defensie