03

Dit artikel hoort bij: Defensiekrant 13

Defensie koopt zonne-energie gedreven auto

Tekst Jopke Rozenberg-van Lisdonk
Foto Martijn Beekman

'Deze auto gaat ons veel kennis geven'

x

Volgend jaar zomer is-ie van ons: de Lightyear One. Het is 1 van de eerste zonneauto’s ter wereld speciaal voor consumenten. Dinsdag 25 juni werd het prototype bij zonsopkomst voor het eerst gepresenteerd aan het publiek. Defensie was erbij; samen met andere kopers en investeerders. Volgens defensieprojectleider kapitein Niek Metze kan deze auto flinke invloed uitoefenen op het toekomstige wagenpark van Defensie.

Kapitein Niek Metze, projectleider binnen Defensie van de Lightyear One. Foto: Jarno Kraayvanger.

Waarom investeert Defensie in een zonneauto?

“Omdat er veel voordelen aan zitten. Rijden op zonne-energie is niet alleen goed voor het milieu, maar het levert ook veel gebruiksgemak en kostenbesparingen op. Bovendien kunnen we leren van de techniek en de bijkomende infrastructuur, zodat we ons kunnen voorbereiden op hoe de toekomst er mogelijk gaat uitzien.”

Meer gebruiksgemak? Leg eens uit?

“Met deze auto kun je tot 725 kilometer rijden zonder tussendoor opladen. Dat is 2 keer zover dan de huidige elektrische auto’s. De auto laadt continu op, bij stilstand én tijdens het rijden. Wil je naast laden op zonne-energie ook elektrisch bijladen dan kan dat net zoals bij de huidige elektrische auto’s op de markt. Via een normaal stopcontact laadt de auto zelfs sneller op dan gebruikelijk. Je hebt dus niet per se een speciale laadpaal nodig.”

In de draaiende TheaterHangaar op voormalig marinevliegkamp Valkenburg onthulden de makers op spectaculaire wijze bij zonsopkomst hun revolutionaire zonneauto: de Lightyear One.
De zonnecellen zijn over de gehele bovenkant van de 5-persoonsauto geplaatst. De bolide laadt zichzelf op bij (indirect) daglicht, ook in de schaduw en bij regen.

En financieel is het dus ook aantrekkelijker?

“De aanschafprijs is weliswaar een stuk hoger, maar de brandstof en het onderhoud kosten een stuk minder. Elektriciteit is namelijk goedkoper dan fossiele brandstoffen; voor dezelfde rit betaal je met een elektrische auto maar de helft. Voor de zonneauto betaal je nog minder, want die hoef je gemiddeld genomen maar half zo vaak elektrisch bij te laden. Daarbij zijn ook de onderhoudskosten lager, want zowel de zonneauto als ‘reguliere’ elektrische auto’s hebben minder bewegende delen en dus minder slijtage. Na een aantal jaar heb je de investering eruit.”

Commandant der Strijdkrachten luitenant-admiraal Rob Bauer: “Door de aankoop van dit voertuig verkrijgt Defensie kennis en ervaring uit eerste hand over het autonoom realiseren van de benodigde energie om te verplaatsen.”

Maar je moet wel investeren in laadpalen, toch?

“Klopt en daar wordt nu al volop over nagedacht. Het hangt heel erg af van het autogebruik en het type auto’s hoeveel laadpalen je nodig hebt. Rijden ze volledig op elektriciteit of ook deels op zonne-energie? De kostenefficiëntie staat samen met het gebruiksgemak bovenaan het prioriteitenlijstje bij de aanschaf van nieuwe auto’s en de bijbehorende infrastructuur. De reiziger moet zo comfortabel en efficiënt mogelijk van A naar B - en eventueel weer terug - kunnen rijden met zo min mogelijk ongemak van tussentijds laden. Bij voorkeur laden we de auto’s op eigen terrein op, dat is goedkoper dan elders. We draaien nu een pilot met elektrische auto’s waarbij we onderzoeken hoe we dit het best kunnen aanpakken.”

Partners, kopers, investeerders en (buitenlandse) pers, totaal zo’n 850 personen, waren aanwezig bij de wereldprimeur.

Zonne-energie, elektriciteit of waterstof

Defensie zet in op duurzaam innoveren. De organisatie is daarom zeer geïnteresseerd in een wagenpark dat zich middels zonne-energie, elektriciteit en/of waterstof kan verplaatsen. Op 1 juli worden verschillende rijksbrede raamovereenkomsten getekend voor de levering van dit soort innovatieve voertuigen. Defensie gaat de mogelijkheden de komende tijd dus volop uitproberen en onderzoeken.

Commandant Defensie Ondersteuningscommando luitenant-generaal Mario Verbeek zet samen met Lightyear CEO Lex Hoefsloot zijn handtekening onder het aankoop-/verkoopcontract van de Lightyear One. Verbeek: “Defensie moet investeren in innovatie om ook in de toekomst de operationele slagvaardigheid te waarborgen.”

Kun je al wat testresultaten delen?

“We denken erover om de oplaadtijden gedurende de dag zoveel mogelijk te spreiden door auto’s bij aankomst op bestemming aan een laadpaal te koppelen en de reiziger eventueel een andere - volgeladen - auto retour te laten nemen. Dat scheelt de reiziger laadtijd en hij reist altijd met een volle accu. Bij een zonneauto heb je minder laadpalen nodig, want de auto laadt deels op met zonne-energie én het rijbereik is een paar 100 kilometer hoger. Een ander voordeel van gespreid over de dag opladen, is dat je piekbelasting voorkomt. Het elektriciteitsnetwerk kan natuurlijk ook niet eindeloos stroom leveren. Zelfs niet als je de capaciteit ervan plaatselijk ophoogt.”

CEO Lex Hoefsloot vindt het ‘supertof’ dat Defensie een auto heeft gekocht: “Ik denk dat het heel erg belangrijk is om met elkaar te experimenteren en leren; dat is tweerichtingsverkeer. Voor Defensie is deze technologie natuurlijk nieuw en voor ons is het heel interessant om te kijken hoe mensen van Defensie deze auto in de civiele vloot gaan gebruiken.”

Lightyear, het bedrijf

Het bedrijf Lightyear is in 2016 opgericht door drievoudig Solar Challenge-winnaars. Het snel groeiende bedrijf bestaat uit meer dan 100 werknemers: een mix van jong toptalent uit de winnende teams van de World Solar Challenge en ervaring uit de auto-industrie, waaronder ex-werknemers van Tesla, Ferrari en Jaguar. Lightyear werkt samen met de engineeringbureaus FEV en EDAG.

Denk je dat militaire voertuigen in de toekomst ook op zonne-energie kunnen rijden?

“Dat zou natuurlijk fantastisch zijn. Het kan de onafhankelijkheid van militaire operaties vergroten. Onze vlieg-, vaar- en voertuigen kunnen immers niet zonder brandstof. Je moet dus altijd zorgen dat je voldoende hebt, ook in missiegebieden. Logistiek is dat een hele operatie. Voertuigen op zonne-energie met een grote actieradius kunnen uitkomst bieden aangezien je laadpalen niet overal tegenkomt of kunt neerzetten. Daarnaast is het ook nog eens beter voor het milieu.”

U ziet dus wel toekomst in de zonneauto?

“Ja, sterker nog, dit ís de toekomst. Met de aanschaf van de Lightyear One kunnen we daar alvast op voorsorteren. Deze auto gaat ons veel kennis geven.”

x

3.200 defensieauto’s rijden in 2035 zero-emissie

Het reduceren van de CO2-uitstoot, het is al enige tijd een hot topic. De Rijksoverheid wil zijn steentje bijdragen door zero-emissie te gaan rijden, ofwel: zonder schadelijke uitstoot. In 2020 moet 20 tot 25% van het hele Rijkswagenpark zero-emissie zijn en in 2035 het volledige autopark. Het gaat dan alleen om de type auto’s die gewoon bij de dealer verkrijgbaar zijn. Militaire voertuigen vallen hier dus niet onder. Bij Defensie gaat het om zo’n 3.200 auto’s die qua taakstelling geschikt zijn voor alternatieve brandstoffen. Het Rijk plaatst nu al op heel veel overheidslocaties laadpalen voor elektrische voertuigen.