Tekst Ingmar Kooman
Foto Bart Nijs Fotografie

Mediation: menselijke maat in oplossen conflicten

Portret
Coördinator mediation Erik Pot: ‘Als beide partijen bereid zijn tot een gesprek, kunnen er echt oplossingen op tafel komen.’

Conflicterende collega’s, botsingen met een baas. Onenigheid op de werkvloer komt binnen elke grote organisatie voor. Defensie is daarop geen uitzondering. Soms lopen de (arbeids)conflicten uit de hand en raken de onderlinge verhoudingen verzuurd. Mediation kan dan uitkomst bieden. Maar wat is het eigenlijk en hoe werkt mediation?

x

Een juridisch traject opstarten is niet altijd de beste manier om uit een (arbeids)conflict te komen, legt coördinator mediation Erik Pot uit. “Eer zo’n procedure in gang is gezet, ben je al snel maanden verder. Aan het eind van de rit heb je weliswaar een formeel besluit, maar niet altijd een door beide partijen gedragen oplossing. Emoties neem je niet weg met juridische procedures.”

‘Emoties haal je niet weg met juridische procedures’

Aanvaardbaar

Mediation onder leiding van een neutrale, professionele conflictbemiddelaar biedt de mogelijkheid van een duurzame oplossing. Niet procederen maar praten, dat is in een notendop waar het om gaat bij mediation: de menselijke maat, vertelt Pot. “Als beide partijen bereid zijn tot een gesprek, kunnen er echt oplossingen op tafel komen. Vaak is een dieper liggende oorzaak voor het conflict aan te wijzen.” 

On speaking terms

“Mensen weer on speaking terms krijgen, daarin zijn mediators gespecialiseerd”, zegt Pot. 13 interne en 8 externe mediators staan paraat voor het Defensiepersoneel. Pot: “Het voordeel van onze eigen mediators is wel dat zij de militaire verhoudingen en de cultuur binnen de krijgsmacht kennen. En ze presenteren geen hoge rekening.”

spacer2

Softies

Toch is er nog wel een wereld te winnen binnen Defensie, weet Pot. “‘Op het moment dat ik aan mediation moet doen, heb ik gefaald’, schijnt een commandant eens te hebben gezegd. Ik vind juist dat het getuigt van leiderschap om in gesprek te gaan over de problemen. Het hoort bij goed werkgeverschap.” Mediation is dan ook zeker niet iets voor ‘softies’, benadrukt hij. “Het vergt lef om te zeggen wat je dwars zit. ”

Oplossing

Voor alle duidelijkheid: Mediation leidt niet altijd tot een oplossing. Maar toch kan ook een poging ertoe al resultaat boeken, constateert Pot. “Het conflict bestaat nog wel maar je ziet soms dat de partijen weer met elkaar door één deur kunnen.”

spacer2
spacer2
x
spacer2

‘Wat verlies je door te praten?’

portret
Mediator majoor Rudy Ernst: ‘Wat verlies je wanneer je als gewone mensen met elkaar praat?’

Majoor Rudy Ernst werkt 6,5 jaar als mediator binnen Defensie. De artillerist en adviseur sociale integriteit is net terug van een uitzending naar Zuid-Soedan.

‘Kun je naar elkaar luisteren? Dan kun je eruit komen’

“Zodra een casus bij mij komt, ga ik met de partijen praten. Is hier een voedingsbodem om door mediation eruit te komen? Ze moeten het wel zelf willen. Wat verlies je wanneer je als gewone mensen met elkaar praat?

Ik fungeer daarbij als buffer tussen de partijen. Waardoor wordt een zakelijk conflict een zaak voor mediation? Door emotie. Door mijn onpartijdigheid, kan ik luisteren, doorvragen en de balans goed houden. Ik begeleid de communicatie tussen de partijen. Er komt geen 100 procent winnaar uit, maar misschien wel een meer geaccepteerde uitkomst.

Ze moeten bereid zijn om naar elkaar te luisteren. Ik ben een smeermiddel. Zonder mij geen dialoog. Ik luister en observeer. Wat zeggen ze? Welke houding en welk gedrag vertonen ze? Ik breng het belang van de ene partij bij de andere onder ogen.

‘Dat dit zo belangrijk voor je is… dat wist ik helemaal niet’ – als ik dat hoor, dan zit ik op de goede weg. Mensen zijn vaak op zoek naar erkenning, willen dat er naar ze geluisterd wordt. Als partijen daartoe bereid zijn, dan zit je op het pad om er samen uit te komen.”